Gdy pacjent wzywa do zapłaty odszkodowania – jak się bronić przed nieuzasadnionymi roszczeniami?
Przed udzieleniem odpowiedzi na wezwanie do zapłaty odszkodowania czy zadośćuczynienia pieniężnego, warto na spokojnie przeanalizować treść i zarzuty zawarte w wezwaniu do zapłaty.
Odpowiedź musi być bardzo rzetelnie przemyślana. Wszystkie twierdzenia i wnioski zawarte w takim piśmie mogą zostać użyte w późniejszym procesie przeciwko lekarzowi, np. jeśli lekarz poprosi o obniżenie kwoty lub wpłaci jej część, jego działanie może zostać uznane za potwierdzenie zasadności roszczenia co do zasady.
istotne znaczenie dokumentacji medycznej
Kluczowa we wszystkich sprawach będzie prawidłowo prowadzona dokumentacja medyczna, która powinna potwierdzić:
- informacje, którymi dysponowaliśmy podejmując określone decyzje (w tym
dane z wywiadu, przeprowadzenia badań, wyniki badań); - charakter i przebieg udzielanych pacjentowi świadczeń;
- dlaczego zastosowaliśmy konkretną metodę diagnostyczną / leczniczą;
- treść oświadczeń złożonych przez pacjenta, w tym zgoda lub odmowa zgody czy upoważnienie osoby trzeciej do dostępu do informacji i dokumentacji.
Dokumentacja medyczna w sprawach cywilnych bardzo często stanowi podstawę wydania opinii przez biegłych z danej dziedziny medycyny, a jej wiarygodność podlega konfrontacji z innymi dowodami, w tym z zeznaniami świadków (np. pielęgniarki, asystentki, bliskiego pacjenta), zeznaniami stron (zeznaniami pacjenta, rodzica małoletniego pacjenta, zeznaniami lekarza), jak i z dokumentacją sporządzaną przez pielęgniarki czy dokumentacją pochodzącą ze źródeł zewnętrznych (np. z informacją z NFZ, z Internetowego Konta Pacjenta).
odpowiedź spokojna i stonowana
Warto unikać „konfrontacyjnych” zwrotów (np. „wezwanie stanowi próbę wyłudzenia”, „pismo zawiera kłamliwe oskarżenia”), nawet wtedy, gdy roszczenie wydaje się nieuzasadnione. Może to spowodować nie tylko eskalację żądań pacjenta i dodatkowo zmotywować go do podjęcia dalszych kroków prawnych (w tym złożenia pozwu do sądu, skargi do izby lekarskiej lub do Rzecznika Praw Pacjenta), ale również prawdopodobnie zamknie nam drogę do ewentualnego ugodowego zakończenia sporu. Takie konfrontacyjne „mocne” zwroty nie zostaną pozytywnie ocenione, także gdy dojdzie do sprawy przed sądem cywilnym.
prośba o dodatkowe informacje
Gdy pismo zawierające roszczenie jest zbyt ogólne, nie zawiera szczegółów dot. późniejszego leczenia czy negatywnych skutków co do zdrowia pacjenta, zasadne jest zwrócenie się o dodatkowe informacje. Warto wówczas wskazać, że brak ww. informacji w zasadzie uniemożliwia merytoryczną ocenę żądania pacjenta.
wskazanie zakładu ubezpieczeń
Na wniosek pacjenta lekarz prowadzący praktykę lekarską i każdy inny podmiot udzielający świadczeń zdrowotnych ma prawny obowiązek udzielić niezbędnych informacji na temat zawartych umów ubezpieczenia odpowiedzialności cywilnej (OC) – tak wyraźnie stanowi art. 14 ust. 2 pkt. 2 ustawy z 15.04.2011 r. o działalności leczniczej.
Właściwym ubezpieczycielem jest ten z daty zdarzenia wywołującego szkodę czy zawinionego postępowania, a nie z chwili zgłoszenia roszczenia. Często zdarza się, że pacjent wzywa do zapłaty po kilku miesiącach, np. wezwanie jest z marca 2023r., ale dotyczy postępowania lekarza ze stycznia 2022r. – lekarz powinien wskazać ten zakład ubezpieczeń, z którym miał zawartą umowę w styczniu 2022r., a nie obecnie, w momencie otrzymania wezwania (w 2023r. może przecież mieć polisę OC w innym zakładzie ubezpieczeń).
Dla wypełnienia ww. obowiązku wystarczy wskazać w naszym piśmie nazwę towarzystwa ubezpieczeń (np. PZU S.A., Inter Polska S.A.) i numer polisy. Odmowa udzielenia ww. informacji może stanowić dodatkowe naruszenie praw pacjenta.